ПРЕМА НЕБЕСКИМ ЛЕПОТАМА – СТАРА СРПСКА ПОЕЗИЈА

 

ПРЕМА НЕБЕСКИМ ЛЕПОТАМА
 

МАЊЕ ПОЗНАТЕ РЕЧИ
 

 

Акатист –похвална песма
амин –заиста; нека буде тако
апостол –посланик; ученик
 
Благоданствовати –дангубити у благостању
благоухан –добромирисан
блваније –повраћање
бес, бесови –враг, нечастиви
бесчисло –без броја
болезан– јад, бол
бујесловије –лудословље
бујест –лудост
 
Ва белцех крештеније –световно крштење
вазљубљени –вољени
василиск –змај који убија погледом
весна –пролеће
вражда –свађа, непријатељство
вредоумни –против ума
входити –ићи, улазити
 
Горе –зло
горест –туга, јад
 
Дажд –киша
девство –невиност, девичанство, чистота
добродетељ –доброчинилац
дора –дар
 
Едемски –рајски
 
Житије –живот
жиће –живот
 
Зазоран –срамотан
збојство –грабеж
злокозанство –злодејство
злонравије –зло, злоба
злопомненије –злопамћење
зрети –гледати
зрцало –огледало
 
Извитство –превртљивост
Измаилћанин –Турчин, муслиман
икос –врста црквене песме
индикт –период, раздобље, година
иноплеменик –туђинац, странац
 
Јакож –као
јал –јео
јегоже –којега
јединосушни –јединопостојећи
јелик –колики
јерарх –врховни свештеник
јереј –свештеник
јуност –младост
јуноша –младић
 
Кабеније –гатање
кајушти –кајући
канон –високо правило
кастрофилакт –чувар града
катапетазма –завеса на дверима олтара
келејни –ћелијски
киченије –гордост
клич –клик
кна –ножница, канија
кончина –крај, смрт
корабља –лађа
кров –крв
 
Лампада –светиљка; кандило
ласкрдство –благоутробије
ластиви –лукави
лихоимство –грамзивост
 
Љубими –љубазни, вољени
љубодејаније –љубочинство
 
Мазда –благо
маздоимство –среброљубље
миро –мирисно уље
мирољубије –светољубље
митар –цариник; грабљивац
митарство –небеска царина где мртви полажу рачун о себи
младенац –дете до четири године
мне –мени
мненије –мишљење
мнишски –монашки
многажди –много пута
молебен –молитва, служба
муж –јунак
мужаствен –храбар, мужеван
 
Најим –награда
напрасанство –изненадност
наречен –назван
небреженије –немарност
неистовни –безуман
некључими –неваљао
неоскврњен –чист
непоставство –непостојаност
нечувство –неосећајност
низложитељ –рушитељ
нињешни –данашњи
ништета –ништавност
ношт –ноћ
 
Обагрити –оцрвенети
обада –окривљење
обет –завет
обида-вређање
обитељ –калуђерство, братство
обленити се –олењити се
обличити –открити, раскринкати
објаденије –преједање
оглаголаније –оговарање
окајан –проклет
окајанство –беда
опалство –упропашћивање
опитемије –казна за грехе
осезати –пипати
отачаство –отаџбина
отречно –исказано
отроча –дечак
 
Пагуба –помор, несрећа
Панагија –Богородица
паче –већма, више
пеније –певање
печал –туга, жалост
питљивство –радозналост
пленик –онај који плени
плишт –крик
плотољубље –љубав према телу
подобан –сличан
полуноштница –поноћна служба уочи Божића
получити –добити
поклепати –оклевати
постриг– монашки обред
посулоимство –подмитљивост
превасходити –превазилазити
презорство –дрскост
прељубодејаније –прељуба
преније –препирање
преподобни –свети
претебство –свадљивост
причаштвније –причест
пронирство –препреденост
проскура –причесни хлеб
псалм –старозаветна песма
 
Раб –роб, слуга
раждеженије –распаљивање
развраштеније –разврат
разлучник –анђео који одваја и односи душе
растљеније –разврат
ревност –завидљивост
резоимство –зеленаштво
рига –владар
ризни –одевни
рочити се –закљињати се
 
Самодржац –владар
санољубије –властољубље
свада –свађа
свар –свађа
свраштен –променљив
севастијски –државни византијски
сиј –овај
скврни –нечист
скитничаски –пустињски
склепа –клопка, замка
скрб –брига, старање
скупост –тврдичлук
слза –суза
слишити –прихватити, слушати нечије речи
спротисловије –противречење
стег –идеја, мисао
стихира –песма посвећена свецима
стрпотљив –лукав
сугубо –двоструко
сујесловије –говорење глупости
супроћ –против
сут –а ово су
 
Тартар –пакао
татба –крађа
тврд –нешто тврдо, постојано, истрајно
тисушта –хиљада
тлен –пропадљив
торжествен –узвишен, свечан, тријумфалан
тул –футрола за стреле
 
Уви –авај
умиљеније –смерност
униније –лењост
уноровство –кинђурење
уност –лењост
упиваније –опијање
упремство –тврдоглавост
 
Фарисејски –лицемеран
 
Хошту –хоћу
 
Целов –поздрав
цета –ситан новац
 
Чајеш –чекаш
чест –део
число –број
чрноризац –монах, калуђер
чувство –осећање
чужеимство –туђе, туђинство

 

 

 

Десигнед бy WПЗООМ