Pitanje:
Pomaže Bog oci! nedavno sam čuo da u svakoj Pravoslavnoj crkvi postoji Anđeo, koji čuva crkvu – Crkveni Anđeo Čuvar. U crkvi sam video crkvene sasude, prisustvovao crkvenim službama i sveštenim radnjama, ali za njega do sada nisam znao da postoji. Zamolio bih vas, ako možete da mi napišete nešto više o tome.
Branislav
Odgovor:
Dragi brate Branislave, sećaš li se one divne narodne pesme „Uroš i Mrnjavčevići“, kada je posle smrti cara Dušana trebalo proglasiti naslednika carskog prestola. Sem zakonitog naslednika carevića Uroša, javili su se kralj Vukašin, despot Uglješa i vojvoda Gojko. Nisu mogli da se dogovore „na kome je carstvo“, pa su pozvali Kraljevića Marka, jer su kod Marka bile „knjige starostavne“. Da ne prepričavam celu pesmu, Marko je rekao da je carstvo na Urošu, jer, „od oca je ostanulo sinu“. Kad je to čuo kralj Vukašin, potegao je „zlaćana handžara“, da ubije svoga sina Marka. Marko beži oko crkve, otac ga pristiže, „al iz crkve nešto progovara: Bjež u crkvu, Kraljeviću Marko! “ Vrata crkve se trenutno otvaraju da propuste Marka i odmah se zatvaraju, pa kralj Vukašin zari svoj handžar u crkvena vrata iz kojih poteče krv. Vukašin se pokaja, misleći da je ubio svoga sina Marka „al iz crkve nešto progovara: Ti nijesi posjekao Marka, već posječe Božijega Anđela“. Da narodni pesnik nije napamet pevao, svedoče i mnoge srednjovekovne crkve u kojima su odmah na ulazu, na levom i desnom zapadnom zidu, naslikani Sveti Arhangeli Mihailo i Gavrilo. Oni su tu kao čuvari, stražari na ulazu, kao nekada Anđeo sa isukanim ognjenim mačem na ulazu u raj, koga su Adam i Eva zbog greha izgubili, da čuvaju Sveti Hram od oskrvnjenja i podsete svakog ko u njega ulazi, da se čisti od zla i greha. Ove freske se mogu videti u hramovima Svetog Dimitrija i Svetog Nikole u Pećkoj patrijaršiji, u crkvi Manastira Bođani, seoskoj crkvi u Brezovi kod Ivanjice i mnogim drugima. Dakle, verovanje da svaka crkva ima svog Anđela Čuvara, kao i svaki Hrišćanin, potiče zaista iz uverenja, da Anđeli Božiji čuvaju hramove i svetinje u njima. Prilikom osvećenja hrama episkop (ili sveštenik) se moli: „Gospodaru, Gospode Bože naš, koji si postavio na nebesima činove i vojske anđela da služe Tvojoj slavi, učini da naš ulazak (u ovaj sveti hram) , bude i ulazak svetih anđela, koji služe sa nama i slave Tvoju blagost“. Dragi brate neka te ne zbunjuje uverenje, da naše hramove čuvaju Anđeli Božiji, koji su uvek tamo gde su ljudi u ljubavi sabrani u ime Gospodnje. Blagoslov i milost Gospoda našega da bude na tebi i tvojoj porodici. o. Dušan
