NASLOVNA » BIBLIOTEKA, Bogoslužbeni » TUMAČENJE BOGOSLUŽENJA STRASNE SEDMICE I PASHE

TUMAČENJE BOGOSLUŽENJA STRASNE SEDMICE I PASHE

<< prethodna    [ sadržaj ]    sledeća >>

 

TUMAČENJE BOGOSLUŽENJA STRASNE SEDMICE I PASHE
Komentari i napomene profesora V. N. Iljina
 

 
SUBOTA SVETOG LAZARA I ULAZAK GOSPODA ISUSA HRISTA U JERUSALIM (VRBICA)
 
U Strasnu sedmicu uvode nas dva, zaista naročita praznična dana: Subota svetog i pravednog Lazara, dan kada sveta Crkva slavi spomen na događaj koji se dogodio toga dana, tj. na vas krsenje pravednog Lazara, koga je iz mrtvih vaskrsao Gospod Isus Hristos i dan kada se proslavlja Ulazak Gospoda u Jerusalim, praznik u narodu poznat kao Vrbica.
Karakter ovih praznika je veoma svečan i oni, pre tužnih događaja koji su se dogodili tokom Strasne sedmice, prethode i ukazuju nam na radost svete Pashe. U ova dva praznika snažno je izražena slava Hrista kao Svemogućeg Boga, Vaskrslog iz mrtvih i Cara, Sina Davidovog, Vladike i Vožda koji je proslavljen i pozdravljen od izabranog naroda Božijeg.
Ipak, od ova dva praznika na neki način je dominantniji onaj koji je u našem narodu poznat i pod imenom Vrbica, tako da nije retkost da se subota, koja prethodi ovom prazniku (tj. Lazareva subota), naziva i Subota Vrbice. Kao Sveiscelitelj duše i tela, Hristos je, kako čitamo u Jevanđelju, otišao ka grobu usnulog Lazara, kao što je ranije otišao ka odru usnule devojke, kćeri Jairove, i kao što probudio js. Ono šta se tada dogodilo, to čudo ljubavi, zapravo je predznamenje nastunajućeg događaja jer potpuna punoća vaskrsenja biće nrojavljena u poslednji dan. Znamenje i čudo koje se dogodilo u Kani Galilejskoj predstavlja iočetak služenja Gospoda među ljudima, a čudo vaskrsenja pravednog Lazara je poslednje u nizu čuda, pre nego što je Sebe predao na žrtvu. Osnovna misao bogosluženja Subote pravednog Lazara kreće se u dva smera. Iaime, izobražavaju se detalji tog zaista tajanstvenog događaja, a takođe se potvrđuje i Bogočovečanstvo Gospoda Isusa Hrista. Tuga i suze koje se vide na Hristovom licu jesu projavljenje Njegove čovečanske prirode zbog saznanja o Lazarevoj bolesti i smrti, dok je vaskrsenje već četiri dana upokojenog čoveka, svakako projavljenje Snasiteljeve Božanske irirode, Njegovog sveznanja i svemogućnosti. Naime: Pre nego što si preveo svaku tvar iz nebića u biće, i koji znaš sve ono skriveno u srcu, Ti si predskazao učenicima, kao Vladika, smrt Lazarevu.
Na jutrenji praznika Ulaska Hristovog u Jerusalim, osveštavaju se i razdaju grančice vrbe vernicima, grančice drveta koje se ranije od svih ostalih, budi iz zimskog sna (ova praksa postoji u predelima gde nema palmiiog drveta, čije su grančice deca držala u rukama, proslavljajući Ulazak Hristov u Jerusalim, prim. prev.).
Stajanje sa grančicama i upaljenim svećama, zapravo je spomen na svečani ulazak Cara Slave na voljna stradanja. Svedočanstva o ovom prazniku nailazimo u besedama svetog Amvrosija Milanskog, svetog Jovana Zlatousta, svetog Epifanija Kiparskog i, po svemu sudeći, reč je o prazniku koji je dosta rano pronašao svoje mesto u bogoslužbenom ciklusu Pravoslavne crkve.
Ali, već od večeri ovog praznika, bogoslužbeni tekstovi svedoče o nastupanju Strasne sedmice, ili, kako to kaže K. Nikoljski: „Započinjući od večeri nedelje u kojoj se praznovala Vrbica, sve pesme Posnog trioda vode nas stopama Gospoda koji je išao ka dobrovoljnom stradanju…“.[1]
 


 
NAPOMENE:

  1. K. Nikoljski, Udžbepik za izučavanje Ustava bogosluženja Pravoslavne crkve; Petrograd, 1894. godina /na ruskom/.
Ključne reči:

Ovde napišite komentar ukoliko želite

Vaša adresa e-pošte neće biti objavljena. Neophodna polja su označena *