NASLOVNA » BIBLIOTEKA, Duhovno uzdizanje » SA HRISTOM KA VISOTAMA OBOŽENJA – O PODVIŽNIČKOM ŽIVOTU U CRKVI

SA HRISTOM KA VISOTAMA OBOŽENJA – O PODVIŽNIČKOM ŽIVOTU U CRKVI

 

SA HRISTOM KA VISOTAMA OBOŽENJA
O podvižničkom životu u Crkvi

 

 
JEDNA, SVETA, SABORNA I APOSTOLSKA CRKVA
 
Šta je to Crkva ?
 
Najdublju, najprecizniju i, rekao bih, najobuhvatniju definiciju dao je apostol Pavle u Poslanici Efescima: Crkva je Telo Hrista Spasitelja, Glave, Onoga Koji sve ispunjava u svemu(Ef. 1, 22).
 
Šta znači ova definicija? O kakvim svojstvima Crkve ona govori?
 
Crkva je živi organizam. Crkva je ljubav i blagodat Božija, koja obuhvata sva slovesna stvorenja i svu tvorevinu. Crkva je večna i božanska, ona je spasonosno dejstvo večnih Božanskih energija, ona je životvorna svetlost koja se izliva iz dubina Triipostasnog Boga na svu tvar. Crkva obuhvata sva stvorenja Božija stvorena u vremenu. Cilj Crkve je da ostvari jedinstvo između Tvorca i Njegove tvorevine, da izvede svet i čoveka iz njegovog palog i ograničenog postojanja u slobodu i punotu Božanskog života, u učestvovanje u Božanskim savršenstvima.
Crkva je Telo Hristovo, dakle, ona je jedinstvena kako u zemaljskim, tako i u kosmičkim dimenzijama. U Psaltiru se kosmos poredi sa rizom – odećom Boga, a u Novom Zavetu je Crkva nazvana mističkim Telom Hrista Spasitelja. Sveti Oci govore da je Gospod stvorio Vaseljenu radi Crkve. Dakle, prvo svojstvo Crkve jeste jedinstvo.
Drugo, Crkva je vaselenska, tj. obuhvata čitav svet. Zemaljska Crkva je organski sjedinjena sa Nebeskom Crkvom (…)
Crkva je Telo Glave, Onoga Ko Sobom obuhvata sve. Dakle, put u Nebesku Crkvu leži samo kroz zemaljsku, tačnije to su dva aspekta jedne Crkve. Crkva je živi organizam, a živi organizam nije moguće stvoriti na veštački način. Nemoguće je veštačkim laboratorijskim putem stvoriti živu ćeliju od hemijskih elemenata ćelije, i isto tako je nemoguće veštačkim putem, samo na osnovu dogmata, kanona, obreda i teorijskih eklisioloških znanja stvoriti novu Crkvu. Sve bi to bile mrtve i apstraktne tvorevine, ljušture i lutke lišene života. Hrišćanska Crkva nije plod ljudskog intelekta, čak ni religijskog genija, već je ona – večni život koji je Duh Sveti dao u Pedesetnici. Ona je dar Božiji.
Netruležna Glava – Hristos ima netruležno Telo Crkvu, zbog toga Crkva ne podleže ni smrti niti prolaznosti. Ona je svagda jedna i ista, i u Božanskoj blagodati je uvek identična sebi.
Apostol Pavle u Poslanici Jevrejima poredi Crkvu sa Nebeskim Jerusalimom, gde zajedno borave Anđeli i duše pravednika.
 
Koje još definicije Crkve postoje u Novom Zavetu?
 
Apostol Pavle u Poslanici Efescima govori o tome da je Crkva „Nevesta Hristova“. Slika Crkve-Neveste je glavni sadržaj starozavetne knjige „Pesma nad pesmama“, koju su drevni egzegeti poredili sa Svetinjom nad svetinjama starozavetnog hrama.
 
Šta označava simvol “ Nevesta Hristova“ ?
 
Večnu, svecelu, nepromenivu, nepokolebivu ljubav Boga prema Crkvi Njegovoj.
Crkva – Nevesta je jedina ljubav svog nebeskog Ženika – Hrista. Ona je sanaslednica Njegove slave i sile. Po rečima Sveštenomučenika Kiprijana Kartaginskog samo je Crkvi obećano carstvo večne svetlosti, večnoga bogoopštenja. U „Pesmi nad pesmama“ je napisano: Sva si lepa draga moja, i nema nedostatka na tebi (Pesm. 4,7). Prečudesna blagodat Božija, koja se nalazi u Crkvi; duše u koje se useljava blagodat Božija postaju predivne i slične Anđelima.
Nevesta je samo jedna i jedina. One „druge“ koje požele da ukradu njeno ime su samo jadne bludnice; ona je jedina voljena. Čovek može da prevari svoju ljubav, a ljubav Boga je jača od pakla i smrti – ona je nepromenljiva i svagda verna. Crkva nema na sebi mrlje niti mane, jer je Crkva pre svega nevidljiva sila Božija koja preobražava svet. Sunčeva svetlost, obasjavajući zemlju ostaje čista čak i ako njeni zraci padaju u močvare ili blatne jame.
U „Pesmi nad pesmama“ postoje tajanstvene reči: Utisni me kao pečat na srce svoje, metni kao prsten na ruku svoju (Pjesm. 8, 6) Pečat je znak neizbrisive ljubavi. Crkva je uvek u umu Božijem, u svetlosti Njegove istine. Kad kažemo da je neko „blizak našem srcu“ pod tim podrazumevamo naše najbliže duhovno jedinstvo sa njim, pri kome jedna duša kao da se odslikava u drugoj. Carski pečat ne može biti izbrisan, ne može biti uništen, izvrnut i falsifikovan. Crkva je jedna i jedina. Neka druga tj. lažna crkva je već falsifikovan pečat, to je prestup protiv „Neveste Hristove“, to je laž protiv obećanja Božanske ljubavi.
Prsten je znak večne vernosti. Prsten je znak koji na veridbi razmenjuju ženik i nevesta, zalog ljubavi kojoj nema kraja, u kojoj ne može biti promene. Prsten na veridbi je zakletva da neće biti druge neveste, da je ljubav nerazdeljiva, da je prevara slična paklenoj muci.
Desnica Božija jeste – dejstvo blagodati u svetu. Prsten na desnici Božijoj je znak da se sva dela Božija od samog početka stvaranja do beskonačnog preobražavanja sveta čine radi Crkve, jer je u Crkvi skriven cilj čitave tvorevine.
Po rečima Sv. apostola Pavla Crkva je stub i utvrđenje istine (1. Tim. 3, 15). Stub označava nepokolebljivost Crkve, njeno večno prebivanje u istini. Istina nije samo učenje Crkve, istina je sam njen život; istina je blagodat koja deluje u njoj od dana Pedesetnice. Istina je Pedesetnica koja se neprestano zbiva u bogosluženjima i Svetim Tajnama Crkve. Zbog toga Crkva ne može biti sagrađena veštački. Zbog toga se nijedna jeres i nijedna raskolnička grupa ne naziva Crkvom Božijom, već isključivo ljudskim imenima. O tome je pisao već Sveštenomučenik Irinej Lionski u 2. veku.
Crkva je utvrđenje istine. Istina se utvrđuje kroz dejstvo Duha Svetog na ljudsko srce. Duh Sveti čoveku daje neposredno svedočanstvo, unutrašnji dokaz da je učenje Jevanđelja istina. Ali, Crkva je istovremeno i čuvarka ispravnog veroučenja, te zato verovati u Crkvu znači prihvatati ono što ona prihvata i odbacivati ono što ona odbacuje. Na glavni stub se oslanja sva težina zdanja, a na Crkvu Božiju težina čitave vaseljene.
U stara vremena carevi su posle ratnih pohoda od kamenih ploča ili pravog granita podizali stubove na kojima su pisali o pobedama izvojevanim nad neprijateljima, ostavljajući te zapise u sećanje svojim potomcima. A na Crkvi zanavek stoje ispisana večita pismena o tome kako je Hristos pobedio smrt, satanu i pakao, i kako Hrišćanin može da postane pobednik u duhovnoj borbi za život večni.
Sv. apostol Pavle i Sv. apostol Jovan Bogoslov Crkvu i Carstvo Božije nazivaju Nebeskim Jerusalimom gde zajedno obitavaju Anđeli i duše Svetih. Jerusalim znači „mir Božji“, mir kao duhovno jedinstvo u ljubavi i blagodati. Mir je Bog Koji obitava u Svojim stvorenjima.
 
Šta je to raskol?
 
Sama reč „raskol“ znači razdeljivanje, raščlanjivanje, drobljenje, odvajanje dela od celine Crkve. Raskol je greh protiv ljubavi na kojoj je utemeljeno jedinstvo. A gde nema ljubavi ne može biti ni blagodati, kao i obrnuto.
Raskol ima tri ravni: eklisiološku (crkvenu), psihološku i okultnu.
Eklisiološka ravan raskola jeste otpadanje od obećanja koja je Spasitelj dao Crkvi, drsko narušavanje svih crkvenih kanona, pokušaj da se stvori nova „crkva“ bez Svete Pedesetnice i bez Duha Svetoga.
Psihološka ravan raskola je gordost, vlastoljublje i neposlušnost.
Okultna ravan raskola je satanska borba protiv blagodati Božije koja deluje u Crkvi i koja spasava svet.
 
Hteli bismo da razmotrimo raskol sa eklisiološke tačke gledišta. Raskolnici tvrde da su upravo oni jedina istinska crkva i da se sva gore navedena svojstva odnose na njihovu zajednicu. U čemu je osnovna greška raskolnika?
 
Raskolnici ignorišu saborni princip i jerarhijsku strukturu Crkve. Oni smatraju da ako imaju „arhijereja“ koji misli isto kao oni, mogu veštački da stvore novu Crkvu. Međutim, od većeg potiče manje, a viši blagosilja nižeg; episkop dobija blagodat svog čina od Crkve, dakle, on nije jednak Crkvi, već je manji od nje i zbog toga on sa svojim pristalicama ne može da „stvori“ novu Crkvu. U suprotnom, episkop bi bio iznad Crkve.
 
Kako shvatiti zavisnost episkopa od Crkve?
 
Episkopa bira sabor episkopa pomesne Crkve, koji ovlašćuje nekoliko arhijereja za svoje predstavnike koji treba da izvrše hirotoniju novog episkopa. Episkopu, takođe, sudi sabor episkopa koji može da ga liši episkopske katedre, da mu zabrani da služi, da ga liši čina. Osim toga, episkop je potčinjen starijem episkopu u oblasti (mitropolitu ili patrijarhu). Pitanja koja se tiču crkvenog života rešava Sinod, a u nekim slučajevima i Sabor.
Svešteno lice, na jerarhijskoj lestvici, može onima koji su ispod njega uvek da da samo manje nego što on sam ima, tj. što je primio. Zbog toga episkop, pošto je manji od Crkve ne može sam da stvara novu Crkvu. Prekidajući opštenje sa Crkvom (od koje je primio episkopski čin), on se lišava onoga što mu je Crkva dala. Zbog toga nijedna radnja koju obavlja raskolnički episkop (ili sveštenik) nije sveštenoradnja, niti proizvodi ikakvo dejstvo.
 
Da li je tačno ono što raskolnici govore da je Crkva ustvari – čistota veroučenja, a koju, po njihovom mišljenju, čuva isključivo njihova zajednica?
 
Čistota veroučenja je neophodno svojstvo Crkve, ali to još uvek nije Crkva. Inače bi se Novozavetna Crkva gradila postepeno u toku tri i po godine jevanđeljske propovedi Hrista Spasitelja i bila bi završena Njegovom poslednjom oproštajnom besedom. Ali, Crkva je bila stvorena na dan Pedesetnice, silaskom Duha Svetog na Apostole. Gospod je pre Svojih stradanja obećao Svojim učenicima da će im poslati Duha Svetoga Koji će ih uputiti u svaku istinu.
Hrišćansko veroučenje nije apstraktna doktrina, već dejstvo Duha Svetoga – Duha Istine Crkve, gde je veroučenje neraskidivo povezano sa Svetom Liturgijom i jerarhijskim prejemstvom (naslednošću). Crkva čuva čistotu vere u jedinstvu ljubavi, u jedinstvu pomesnih Crkava, u jedinstvu nebeske i zemaljske Crkve, u jedinstvu vernog naroda i crkvene jerarhije (sveštenstva). Ovo jedinstvo predstavlja obavezan uslov za delovanje u Crkvi Duha Svetog Koji je čuvar Istine, Učitelj Istine i Sam – apsolutna, savršena i živa Istina. Otpadanje raskolnika od Crkve u ime njihove „istine“, zasnovane na privatnom mnjenju, povlači za sobom gubitak Duha Istine. Zbog toga je svaki raskol zapadanje u oblast duhovnog mraka, praznine i laži, gde ne može da postoji niti da se sačuva niti jedinstvo ljubavi, niti čistota veroispovedanja.
 
U čemu se ogleda jedinstvo Crkve u njenoj zemaljskoj ravni? Gde je konkretan, vidljiv princip ovog jedinstva?
 
U sabornosti kao izražavanju svesti čitave vaseljenske Crkve, koja po rečima apostola Pavla ima “ um Hristov“. Svaki raskol je borba protiv Crkve i pre svega suprotstavljanje svog usko-grupnog, u suštini zatvoreno-sektaškog mišljenja sabornom umu Crkve. Tragičan primer suprotstavljanja vaseljenskoj Crkvi predstavlja istorija rimske (rimokatoličke) crkve. Mnogi smatraju da je uzrok njenog pada bila latinska jeres „Filioque“ (tj. pogrešno učenje koje tvrdi da Duh Sveti ishodi ne samo od Oca već „i od Sina“) i druga odstupanja nespojiva sa Pravoslavljem, ali oni su pre bili posledica nego uzrok. Stvarni uzrok je bila pretenzija i napor rimskog episkopa da postavi sebe iznad vaseljenske Crkve, tj. ignorisanje sabornog mišljenja Crkve kao principa čuvanja istine. Upravo su otuda došle sve rimske greške i odstupanja koja su potom ušla u praksu i svest rimske crkve, a zatim su bila proglašena za dogmate. Svaki raskol je, dakle, posledica pretenzije dela da predstavlja čitavu celinu.
Crkva je živo Telo Hristovo, zbog toga deo, otrgnut i iščupan iz organizma, postaje mrtvo parče koje truli.
 
Raskolnici govore da imaju svoj „episkopat“, svoj „sinod“, dakle, da imaju i svoju „sabornost“.
 
U početku svakog raskola vidimo neposlušnost i pobunu protiv Crkve. Iz samovolje ne može da nastane sabornost, niti od episkopa kojem je zabranjeno da služi može da proiziđe ikakva crkvena jerarhija. Jedan od Otaca je pisao da je đavo majmunski oponašatelj Boga, tj. onaj koji se lažno izdaje za Boga. Možemo da kažemo da su raskolnici majmunski oponašatelji Crkve, tj. oni koji se lažno izdaju za Crkvu.
 
Raskolnici se pozivaju na primer prepodobnog Maksima Ispovednika: kada su njega ubeđivali da stupi u evharistijsko opštenje sa jereticima i govorili muda su svi patrijarsi primili monotelitstvo, on je odgovorio da i ako čitav svet prihvati jeres, on će svejedno ostati sam sa istinom. Da li je tačan zaključak koji izvode raskolnici da jedan čoveku čitavom svetu može da čuva istinu?
 
Prepodobni Maksim je rekao „ako čitav svet“, ali sama reč „ako“ označava da je ovo uslovna rečenica. Ovde je prisutan retorski način izražavanja kada hiperbola podvlači i pojačava misao o tome da je istina iznad svega, uključujući i evharistijsko opštenje sa carem i patrijarsima koji su primili jeres. Ovde su jeretici pokušavali da prevare Prepodobnog Maksima, govoreći da je sva vaseljenska Crkva primila monotelitstvo, i on je jasno prozreo ovu laž. Jeres su primili samo konstantinopoljski i antiohijski patrijarsi, a jerusalimski patrijarh i rimski papa su je odmah odbacili. Aleksandrijski patrijarh je jeres prihvatio privremeno, greškom, a zatim se, kada ga je Prep. Maksim Ispovednik u to ubedio, vratio Pravoslavlju. U konstantinopoljskoj i antiohijskoj Crkvi je većina episkopa, sveštenika i vernika ostala u Pravoslavlju. Zbog toga je na Šestom Vaseljenskom Saboru jeres monotelitstva bila odbačena i osućena. Prepodobni Maksim je, dakle, odbio da se pričesti zajedno sa licima koja su javno primila jeres, a u njemu pokušavala da nađu podršku.
Prepodobni Maksim Ispovednik, koji je svoj život posvetio borbi protiv jeresi nikada nije poistovećivao vaseljensku Crkvu sa jereticima i nikada nije pokušavao da stvori svoju sopstvenu Crkvu.
 
Raskolnici se pozivaju na pravila Konstantinopoljskog Sabora (koji se naziva i Sofijskim po nazivu saborne crkve – Sv. Sofije u Konstantinopolju) o tome da sa episkopom koji narod uči jeresi treba prekinuti molitvenu vezu i da njegovo ime ne treba pominjati na Liturgiji.
 
U pravilima ovog Sabora nema nikakve osnove za raskol kao samovoljni izlazak iz Crkve i samovoljno stvaranje nove jerarhije ni pod jednim izgovorom, naprotiv, oni koji optužuju episkopa moraju da se obrate žalbom malom, pomesnom saboru i da čekaju njegovu odluku. Ako sud malog sabora nije zadovoljio neku stranu, ona može da podnese žalbu ili apelaciju višem višem, okružnom saboru, ali do tada mora da se potčinjava odluci prvog suda episkopa. Nepotčinjavanje sabornom sudu Crkve zauvek lišava prava na obraćanje najvišoj instanci, jer samo nepovinovanje postaje okrivljujuća presuda. Što se tiče raskida molitvenog opštenja sa jerarhom-jeretikom ono se sprovodi u slučaju da episkop iznosi jeresi u svojim propovedima tokom bogosluženja, da iznosi jeretička učenje tvrdeći da se radi o crkvenim dogmatima, upornost u jeretičkom mišljenju bez obzira na savete episkopa-sabraće. Raskid molitvenog opštenja sa određenim arhijerejem je privremena mera do rešenja sabora koji treba ili da opravda arhijereja, ili da ga odluči od Crkve, ili da prihvati njegovo pokajanje. Istovremeno pravilo Konstantinopoljskog Sabora zabranjuje neposlušnost episkopu zbog ličnih podozrenja. Svi crkveni kanoni su zasnovani na veri u to da Duh Sveti – Duh Istine – svagda obitava u Crkvi, i zbog toga Vaseljenska Crkva ne može da padne u jeres i da se liši spasonosne blagodati. Nijedno pravilo Svetih Apostola, Vaseljenskih i Pomesnih Sabora ne sadrži, čak, ni nagoveštaj na to da bi čistotu moguće bilo sačuvati kroz narušavanje predanjsko-kanonskog ustrojstva Crkve.
 
Raskolnici izlažu optužbe na račun crkvene jerarhije koje nama izgledaju ozbiljno.
 
Greške, gresi i nesavršenstva su svojstveni svim ljudima, ma koji položaj da zauzimaju. Upravo zbog toga Pravoslavna Crkva pretenzije rimskog episkopa (pape) na bezgrešnost u pitanjima vere i vrline smatra apsurdnima. Ali, Crkva i crkvena jerarhija su toliko veliki darovi Božiji da ne mogu biti dovedeni u pitanje zbog ljudskih nemoći i nesavršenstva lica koja su dobila apostolsku vlast. U JevAnđelju po Jovanu pastirom je nazvan onaj ko ulazi na vrata u tor, a lopovom i razbojnikom onaj ko želi tamo da prodre drugim putem. Po tumačenju crkvenih Otaca, tor je – Crkva, vrata – zakonita hirotonija, lopovi i razbojnici su jeretici i raskolnici koji rušeći ogradu, odnosno crkveno ustrojstvo kradu i otimaju ljudske duše.
Odvesti čoveka iz Crkve znači ubiti ga duhovno. I sa najgorim pravoslavnim arhijerejem čovek može da se spasi kroz trpljenje i poslušnost, koje, naravno, nikada ne sme biti slepo, već uvek razumno i u predanju jevanđeljskih zapovesti i crkvenih pravila. A preći čak i kod najboljeg raskolničkog arhijereja znači naći se u lepo uređenoj mrtvačnici, zaključan zajedno sa leševima, čak i ako ova mrtvačnica spolja ima izgled hrama.
 
Ako je episkop otpao iz Crkve u raskol, ali još nije obavljeno izopštavanje, koliko on čuva blagodat koju je dobio u Crkvi i da li uopšte može da se naziva episkopom?
 
Crkva objavljuje zvanično odlučenje kako bi obavestila narod da je bivši episkop postao lažni učitelj.i da mu se ne sme ukazivati čast koja pripada arhijereju. Po odredbi Drugog Vaseljenskog Sabora „sve što čini takav episkop je ništavno“: Sveti Kiprijan Kartaginski piše: „Crkva je u episkopu, a episkop u Crkvi“: Crkva ne može da postoji bez episkopa, niti episkop bez Crkve. Napuštajući Crkvu, episkop, sveštenik i vernik gube sve što su dobili u Crkvi, a, po rečima Svetog Kiprijana Kartaginskog, čak i ime Hrišćanina.
Episkop koji je narušio arhijerejsku zakletvu poslušnosti Crkvi gubi apostolsku blagodat, on se više ne može nazivati episkopom, kao što se ugašeni zrak ne može više zvati svetlošću. Isto ovo se odnosi na sveštenika koji istovremeno narušava dve svešteničke zakletve: poslušnost zakonitom arhijereju i poslušnost Crkvi.
Crkvena pravila zabranjuju da se uzima blagoslov od jeretika i raskolnika, jer takav „blagoslov“ naziva praznim i nevažećim. Apostolska pravila kategorički zabranjuju da se čovek moli sa onima koji su odlučeni od Crkve, ne samo na njihovim skupovima, već, čak, i kod kuće („Onaj ko se pomoli sa izopštenima, neka sam bude izopšten“, 10. apostolsko pravilo).
 
Može li greh koji je neki arhijerej učinio protiv Crkve biti opravdanje za otpadanje u raskol?
 
Raskol je gori od svakog greha protiv Crkve, jer on predstavlja odbacivanje same Crkve. Gospod je rekao: Pregledajte Pisma (Jn. 5, 39) – u smislu „proučavajte“. U Bibliji možemo naći odgovor na naše sumnje i nedoumice. Prvosveštenik Aaron je, još pre nego što je bio prizvan da bude sveštenik, teško zgrešio: pokleknuvši pred pretnjama, on je načinio idola u obliku zlatnog teleta i organizovao praznik u njegovu čast. Ovaj greh je bio Toliko težak da je Gospod hteo da uništi čitav izrailjski narod i samo je molitva proroka Mojsija odvratila gnev Božiji. Mojsije je molio Gospoda ili da se smiluje ljudima koji su zgrešili ili da njega samog izbriše iz knjige života. Ovde vidimo da učestvovanje prorokovog brata u grehu nije predstavljalo opravdanje za narod. Crkvena poslušnost je poslušnost volji Božijoj, a lažna poslušnost je zadovoljavanje svojih strasti opravdavanjem tuđim prestupima. Ali, Aaron je posle svog pada u greh, ipak, postao prvosveštenik „prizvan od Boga“ (Jevr. 5, 4).
Kada su se Korej, Datan i Aviron pobunili protiv zakonite crkvene vlasti i zahtevali da im se da čast i pravo da obavljaju prinošenje žrtava, stigao ih je gnev Božji: zemlja koja se otvorila kao ad progutala ih je svojim čeljustima, a oganj koji je sišao sa neba je spalio njihove pristalice. Ova kazna je ličila na pogibelj Sodoma i zato raskolnici treba da se zamisle nad tim (…) Iako je greh sveštenika mogao da predstavlja povod za optužbu, metež u Crkvi, pokušaj da se na silu osvoji vlast u hramu i čin koji im nije pripadao, bio je osuđen od Boga i podvrgnut svenarodnoj kazni. Blagoslov koji je dat Aaronu i njegovim potomcima – da budu sveštenici Starozavetne Crkve nije bio ukinut u Novozavetnoj Crkvi iako su ovom rodu pripadali i bogoubice: Ana i Kajafa.
Biblijske knjige nam govore o mnogim zločinima koje su počinili sveštenici i prvosveštenici (Prva knjiga Makavejska jednog sveštenika naziva bezbožnikom, nečastivcem), ali mi nećemo naći nijedan slučaj da je crkveno blagočestije bilo ponovo uspostavljeno i sačuvano kroz raskol. Narod je na grehe sveštenika gledao kao na kaznu za svoje grehove i video spasenje u sveopštem pokajanju, a ne u raskolima.
 
Mogu li se slični primeri naći u istoriji Novozavetne Crkve?
 
Za vreme arijanskih, monofizitskih i ikonoboračkih smutnji bilo je perioda kada je izgledalo da čitav Istok tone u jeres. Kada je Sveti Grigorije Bogoslov postao patrijarh u Konstantinopolju od hiljadu i po hramova samo je jedan pripadao pravoslavnima. Zašto niko od pravoslavnih arhijereja nije stvorio svoju sopstvenu Crkvu sa novom hijerarhijom koja ide od njega? Sveti Atanasije Aleksandrijski je veći deo svog života proveo u progonima i tamnicama, ali on sebe i svoje pristalice nije proglasio za novu Crkvu, već se borio za Pravoslavlje do same smrti, ako se može tako reći u Crkvi obuzetoj plamenom.
Na Firentinskom saboru 1439. godine su svi grčki arhijereji prihvatili sramnu uniju sa Latinima, osim revnitelja za veru i neodstupnog borca za Pravoslavlje Svetog Marka Efeskog. Međutim, on, i pored toga, nije proglasio pomesne Crkve, čiji su predstavnici na Firentinskom saboru prihvatili uniju, upražnjenima i nije počeo da samovoljno gospodari u tuđim eparhijama.
Sveti Oci su svagda znali da je Crkva nepobediva i nesavladiva za paklene sile, i da će, zbog toga, dihanje blagodati Božije uvek, na kraju, rasterati mračne oblake jeresi i da će sunce Pravoslavlja ponovo jarko zablistati nad svetom.

Ovde napišite komentar ukoliko želite

Vaša adresa e-pošte neće biti objavljena. Neophodna polja su označena *