NASLOVNA » BIBLIOTEKA, Žitija svetih » BUDIMO LJUDI – ŽIVOT I REČ PATRIJARHA PAVLA

BUDIMO LJUDI – ŽIVOT I REČ PATRIJARHA PAVLA

 

BUDIMO LJUDI
ŽIVOT I REČ PATRIJARHA PAVLA
 
MALI BIOGRAFSKI PODSETNIK
(s posebnim osvrtom na vreme patrijaraške dužnosti)
 
1914.
Na veliki crkveni praznik Usekovanje (29. avgusta /11. septembra), u selu Kućanci u Slavoniji, u tadašnjoj Austro-Ugarskoj, od oca Stevana i majke Ane, rođen Gojko Stojčević.
 
1925.
Posle završene osnovne škole u rodnom selu i jednomesečnog „pripremnog“ boravka u manastiru Orahovica, Gojko upisuje nižu gimnaziju u Tuzli. Na periferiji Tuzle, u skromnim uslovima, živi sa stricem, strinom i njihovih osmoro dece.
 
1930.
Upis u šestorazrednu Bogosloviju u Sarajevu.
 
1936.
Upis na Bogoslovski fakultet u Beogradu.
 
1940.
Apsolvira na Bogoslovskom fakultetu (ostalo samo da položi Liturgiku) i završava višu gimnaziju, sa ispitom zrelosti, u VI beogradskoj muškoj gimnaziji.
Odlazak u vojsku: služi u vojnoj bolnici u Zaječaru.
 
1941.
Drugi svetski rat zatiče ga u rodnom selu, odakle je bio prinuđen da sa preživelim sunarodnicima spas potraži u Srbiji, u Beogradu. Da bi, kao izbeglica, imao od čega da preživi, radi na građevinama.
 
1942.
Kada se stvorila prilika, polaže zaostali ispit, Liturgiku, i diplomira na Bogoslovskom fakultetu. U proleće iste godine njegov školski drug jeromonah Jelisej (Popović) odvodi ga u manastir Svete Trojice u Ovčaru.
Brat Dušan, kao borac, gine na Siraču kod Orahovice, u Slavoniji.
 
1943.
Najmanje dva puta, uz Božju pomoć, uspeva da se spase pred ratobornom okupacionom vojskom.
 
1944.
U Banji Koviljači, u domu za decu izbeglu iz Bosne, radi kao vaspitač i veroučitelj. Spasavajući jedno dete koje je počelo da se davi u reci Drini, razboli se i potom dobije tuberkulozu, tada teško izlečivu bolest. Biva čudesno isceljen u manastiru Vujan. Posle toga Gojko odlučuje da se zamonaši.
 
1945.
Sa igumanom Julijanom (Kneževićem) i sa još dvojicom iskušenika, iz manastira Vujna prelazi u manastir Blagoveštenje.
 
1948.
Uoči Blagovesti, iskušenik Gojko se zamonašio u manastiru Blagoveštenje, dobivši monaško ime Pavle. Rukopoložen u čin đakona.
 
1949.
Celo blagoveštenjsko bratstvo prelazi u manastir Raču, ukraj Drine.
 
1950/51.
Suplent Bogoslovije u Prizrenu.
 
1954.
Rukopoložen u čin jeromonaha, a ubrzo i odlikovan činom protosinđela.
 
1955.
O Božiću, odlazi na postdiplomske studije na Bogoslovski fakultet u Atini, gde se usavršava u novozavetnim studijama i studijama liturgike.
 
1957.
Dobija čin arhimandrita. O Vaskrsu odlazi na pokloničko putovanje u Svetu zemlju. Za to vreme, na redovnom zasedanju Svetog arhijerejskog sabora Srpske pravoslavne crkve, 29. maja 1957. godine, biva izabran za episkopa raško-prizrenskog.
 
1963.
Izabran za člana Svetog arhijerejskog sinoda Srpske pravoslavne crkve, na mandat od dve godine.
 
1971.
Izabran za člana Svetog arhijerejskog sinoda SPC.
 
1972.
Sveti arhijerejski sinod Srpske pravoslavne crkve zadužuje svog člana episkopa Pavla da pismeno odgovara na pitanja iz široke oblasti Liturgike, Tipika, kanonskih i drugih propisa koja se upućuju Crkvi. Kasnije će od ovih odgovora, kroz koje je studiozno obrađeno 120 različitih tema, nastati njegovo kapitalno trotomno delo Da nam budu jasnija neka pitanja naše vere (prvo izdanje objavljeno 1998).
 
1973.
Izabran za člana Svetog arhijerejskog sinoda SPC.
Sveti arhijerejski sabor SPC usvojio predlog Njegovog Preosveštenstva episkopa raško-prizrenskog g. Pavla da Bogoslovija u Prizrenu ponese ime slovenskih prosvetitelja svete braće Kirila i Metodija.
 
1979.
Izabran za člana Svetog arhijerejskog sinoda SPC.
 
1982.
Izabran za člana Svetog arhijerejskog sinoda SPC.
 
1984.
Objavljeno prvo izdanje Hovog zaveta Svetog pisma, u zvaničnom prevodu Komisije Svetog arhijerejskog sinoda Srpske pravoslavne crkve, čiji je predsednik bio vladika Pavle.
 
1986.
Sveti arhijerejski sinod SPC objavljuje prvi Službenik na srpskom jeziku; predsednik Liturgičke komisije koja ga je pripremila bio je episkop Pavle.
Sveti arhijerejski sinod SPC objavljuje i dopunjeno izdanje Srbljaka, koji je priredio episkop Pavle.
 
1987.
Sveti arhijerejski sabor SPC, sa svog vanrednog zasedanja, održanog od 8. do 10. oktobra, saopštava da „duboko sastradava sa patnjama vernih na Kosovu i Metohiji i odaje puno priznanje Njegovom Preosveštenstvu episkopu raško-prizrenskom Pavlu, prepodobnom monaštvu i časnom sveštenstvu, što svojom nepokolebljivošću i samopožrtvovanjem pružaju primer vernom narodu da ostane na svojim vekovnim ognjištima“[1].
 
1988.
Za teološki rad, Pravoslavni bogoslovski fakultet u Beogradu dodeljuje mu zvanje počasnog doktora bogoslovlja.
U izdanju Svetog arhijerejskog sinoda SPC, objavljena njegova Pitanja (i odgovori) čtecu pred proizvodstvo.
 
1989.
Na Kosovu polju i u manastiru Gračanica, u Eparhiji raško-prizrenskoj, centralna proslava 600. godišnjice Kosovskog boja.
– Objavljuje monografiju Devič, manastir Svetog Joanikija Devičkog.
 
1990.
Pred Odborom za ljudska prava američkog Kongresa u Vašingtonu, u sklopu nezavisne srpske delegacije, svedoči o stanju na Kosovu i Metohiji. Svoje „viđenje“ iznosi i brojna albanska delegacija. Zaprepašćen neistinama koje je čuo od američkih domaćina i svojih albanskih komšija, u Izveštaju Svetom arhijerejskom sinodu SPC zapisuje: „Pripadajući mučeničkom Kosovskom narodu srpskom, mi svedočimo da je bolje da i nestanemo kao ljudi, nego da opstajemo kao neljudi, jer je bolji i mrtav čovek, nego živ nečovek, jer su Bogu i mrtvi ljudi živi, dok su neljudi pred Njim mrtvi još dok hode po ovoj zemlji.“[2]
Na vanrednom zasedanju Svetog arhijerejskog sabora Srpske pravoslavne crkve, 1. decembra, izabran za patrijarha srpskog. Sutradan, u svetu nedelju, 2. decembra, u Sabornom hramu Svetog arhangela Mihaila u Beogradu, uveden (ustoličen) u tron srpskog patrijarha.
 
1991.
Hrvatske oružane snage srušile crkvu Svetih apostola Petra i Pavla u Kućancima, samo zato što je u njoj kršten srpski patrijarh.
Dva susreta sa poglavarom Rimokatoličke crkve u Hrvatskoj, zagrebačkim nadbiskupom kardinalom dr Franjom Kuharićem (7. maja u Sremskim Karlovcima i 24. avgusta u Slavonskom Brodu), sa kojih su upućeni pozivi ljudima dobre volje da pomognu zajedničkoj izgradnji mira. Uprkos tome, Vatikan neprimerno reaguje, ocenjujući susret dvojice crkvenih velikodostojnika „beznačajnim“[3].
 
1992.
Skup poglavara pravoslavnih crkava u Carigradu (Istanbulu). Donet zajednički dokument u kojem su izneli svoj pogled na zbivanja u pravoslavnom svetu i drugim pitanjima važnim za hrišćanski mir. Mediji izveštavaju da su posebno interesovanje izazvali ruski patrijarh Aleksij II i srpski patrijarh Pavle, oko kojih su se „sjatile mnoge visoke zvanice i novinari“[4].
Zvanična poseta drevnoj apostolskoj pravoslavnoj Patrijaršiji aleksandrijskoj i Njegovom Blaženstvu papi i sve Afrike gospodinu Parteniju III.
Na proputovanju za Ameriku, posećuje Grčku.
Patrijarh Pavle je prvi srpski patrijarh koji stupa na tle Amerike. U toku svog gotovo jednomesečnog boravka u Severnoj Americi (SAD i Kanadi) uspeva da zaceli do tada najveću ranu Srpske pravoslavne crkve raskol u srpskoj dijaspori.
Susret u sedištu Organizacije ujedinjenih nacija (OUN) u Njujorku sa generalnim sekretarom svetske organizacije Butrosom Galijem.
Razgovor u Vašingtonu sa američkim državnim sekretarom za inostrane poslove Lorensom Iglbergerom, povodom uvedenih sankcija Jugoslaviji i ratnih zbivanja u Bosni i Hercegovini.
Akademija Sv. Vladimira u Njujorku dodeljuje mu zvanje počasnog doktora bogoslovlja.
Po povratku iz Amerike, patrijarh Pavle svečano dočekan od naroda i sveštenstva u Vranju, Leskovcu, Nišu i na železničkoj stanici u Beogradu.
Poziv kardinalu Franji Kuhariću i res-ul-ulemi Jakubu Selimoskom na hitan sastanak, da bi uputili zajednički apel svojim vernicima u ratom zahvaćenim krajevima (u Hrvatskoj i u Bosni i Hercegovini) „da oružani sukobi i neprijateljstva prestanu i da se sporna pitanja rešavaju u mirnom dogovoru“.
Razgovor sa kardinalom Franjom Kuharićem u Ženevi, odakle upućuju zajedničku poruku svojim vernicima, ali i međunarodnoj zajednici da se odmah i bezuslovno obustave sva neprijateljstva na prostorima bivše Jugoslavije. Na ovaj susret bio je pozvan i reis-ul-ulema Jakub Selimoski, ali nije došao.
Delegacija Srpske pravoslavne crkve, predvođena patrijarhom Pavlom, u Cirihu razgovara sa predstavnicima Islamske verske zajednice i Rimokatoličke crkve u Bosni i Hercegovini. Potpisan apel za mir.
Apeli za mirno i pravedno rešenje sporova u Jugoslaviji; apeli za pomoć ugroženom stanovništvu; apel međunarodnim institucijama za pomoć bolnici u Banja Luci, gde je zbog nedostatka kiseonika (usled međunarodnih sankcija) umrlo dvanaest beba…
Pomeni žrtvama rata.
 
1993.
Apel najuticajnijim ličnostima i institucijama svetske javnosti da se zaustavi agresija hrvatske vojske na srpski narod i pravoslavne svetinje. Apel patrijarha srpskog podržali ruski patrijarh Aleksij II, ahriepiskop grčki Serafim, Svetski savet crkava i Konferencija evropskih crkava iz Ženeve…
Prijem u sedištu Srpske patrijaršije delegacija Parlamenta Saveta Evrope, američkog Stejt departmenta, britanskih i irskih biskupa…
Apel nemačkoj javnosti, humanitarnim i drugim organizacijama za pomoć ugroženom stanovništvu Jugoslavije.
Njegova Svesvetost patrijarh carigradski (vaseljenski) Vartolomej I u sedmodnevnoj poseti patrijarhu Pavlu i Srpskoj pravoslavnoj crkvi.
Učešće na proslavi stogodišnjice Srpske pravoslavne crkve u Beču, što je bila prva poseta srpskog patrijarha Austriji od 1920. godine. Patrijarh Pavle susreo se, pored ostalih, sa kardinalom Kenigom i sa predsednikom Austrije Tomasom Klestilom.
Dve posete Republici Srpskoj. U Banja Luci osveštava temelje Sabornog hrama, kojeg su ustaše srušile 1941. godine. Poseta Republici Srpskoj Krajini (Kninu)…
 
1994.
Patrijarh Pavle ustoličen u patrijaršijski tron u Pećkoj patrijaršiji, vekovnom središtu i sedištu srpskih patrijaraha.
Njegova Svetost patrijarh moskovski i cele Rusije Aleksij II u petodnevnoj poseti patrijarhu Pavlu i Srpskoj pravoslavnoj crkvi. Dvojica patrijaraha, pored najvažnijih crkvenih i državnih adresa u Beogradsko-karlovačkoj arhiepiskopiji, posetili eparhije Sremsku (Sremski Karlovci), Bačku (Novi Sad), Dabrobosansku (Sokolac, Pale, Sarajevo), Crnogorsko-primorsku (Podgorica, Cetinje, manastir Ostrog), Zahumsko-hercegovačku (Trebinje, manastir Tvrdoš), Raško-prizrensku (manastiri Gračanica i Visoki Dečani) i Pećku patrijaršiju.
Apel svetu za mir i protiv širenja rata u Bosni i Hercegovini, kojim srpski patrijarh traži od svetskih moćnika i vojnih i političkih saveza da pozive za širenje rata zamene mirovnim pregovorima.
Dvanaestodnevna poseta Kanadi i Americi. U Kanadi osveštao prvi srpski manastir u toj zemlji manastir Svetog Preobraženja Gospodnjeg u Miltonu kod Toronta. Osvećenju, u prisustvu oko 30.000 Srba iz Kanade i Amerike, prisustvovali i predstavnici drugih crkava i verskih zajednica. Poseta sedištu Saveta kanadskih crkava u Torontu i kanadskom parlamentu u Otavi. U SAD, u manastiru Nova Gračanica kod Čikaga, uz sasluženje mitropolita novogračaničkog Irineja i više drugih arhijereja, hirotonisao arhimandrita Savu (Jurića) za episkopa australijsko-novozelandskog Mitropolije novogračaničke. Poseta manastiru Svetog Save u Libertivilu. Na Duhove, 19. juna, osvetio novopodignuti stavropigijalni (patrijaraški) manastir posvećen prazniku Rođenja Presvete Bogorodice u Nju Karlajlu, u državi Indijani.
Tri meseca kasnije, u septembru, drugi put u godini posećuje SAD, gde ustoličava vladiku Jovana (Mladenovića) za episkopa zapadnoameričkog.
Na poziv jerusalimskog patrijarha Diodora I, osmodnevna poseta Jerusalimskoj patrijaršiji. Patrijarh Diodor odlikuje patrijarha Pavla Ordenom Svetog Groba sa lentom, najvišim znamenjem Jerusalimske patrijaršije. Goste iz Srbije prima i predsednik Izraela Ezer Vajcman.
Četvorodnevna poseta patrijarhu Aleksiju II i Ruskoj pravoslavnoj crkvi. Dvojica patrijaraha izjasnili su se za jačanje kanonskog poretka u Crkvi. Dogovoreno otvaranje podvorja Srpske pravoslavne crkve u Moskvi i proširenje delatnosti podvorja Ruske pravoslavne crkve u Beogradu.
Po povratku iz Moskve, patrijarh Pavle posećuje Kijev, gde je bio gost mitropolita kijevskog i poglavara autonomne Ukrajinske pravoslavne crkve Vladimira.
Posle sukoba rukovodstva Savezne Republike Jugoslavije (Srbije i Crne Gore) sa rukovodstvom Republike Srpske i uspostavljanja blokade na Drini, patrijarh Pavle odlazi na Pale (tadašnje sedište Republike Srpske), gde izjavljuje: „Naša dužnost je da činimo ono što je u svoje vreme činio Sveti Sava, a to je izmirenje među braćom“.
Dok zapadno od Drine traje rat, u Banja Luci (u novembru) održava se vanredno zasedanje Svetog arhijerejskog sabora Srpske pravoslavne crkve, pod predsedništvom patrijarha Pavla.
 
1995.
Tri nedelje posle Božićnog posta, na Savindan, Srpska pravoslavna crkva i patrijarh Pavle pozvali vernike na vanredni post.
Otvarajući vanrednu sednicu Svetog arhijerejskog sinoda SPC u Bijeljini, u prisustvu državnih i vojnih rukovodstava Republike Srpske i Republike Srpske Krajine, patrijarh Pavle poručuje: „Svima nam je mir potreban i treba učiniti sve što do nas stoji da dođe do mira, ali časnog mira. Ne samo časnog za Srbe, nego i za muslimane i za Hrvate, do mira pravednog i za jedne, i za druge, i za treće“.
Sa carigradskim (vaseljenskim) patrijarhom Vartolomejem, grčkim arhiepiskopom Serafimom i predstavnicima drugih pomesnih crkava, na grčkom ostrvu Patmos, učestvuje u obeležavanju 1900 godina od proročkog „Otkrovenja“
Jovana Bogoslova. Patrijarha Pavla i delegaciju Srpske pravoslavne crkve tom prilikom u Atini prima predsednik Grčke Kostis Stefanopulos i grčki premijer Andreas Papandreu.
Poseta sestrinskoj Rumunskoj pravoslavnoj crkvi, u vreme kada ona slavi dva svoja jubileja: 110. godišnjicu autokefalije i 70. godišnjicu ustoličenja svog prvog patrijarha.
Rumunski patrijarh Teoktist u kraćoj poseti srpskom patrijarhu Pavlu i Srpskoj pravoslavnoj crkvi.
Razgovor na Palama sa rukovodstvom Republike Srpske o mogućim putevima za uspostavljanje mira u Bosni i Hercegovini.
Poseta Gornjo-karlovačkoj i Dalmatinskoj eparhiji, poslednjih dana jula, samo nekoliko dana pre okupacije Republike Srpske Krajine.
Pored brojnih molbi za zaustavljanje rata, upućuje apel i američkom predsedniku Bilu Klintonu za zaustavljanje vazdušnih udara po Srbima u Bosni i Hercegovini.
Usled nesreća koje su zadesile srpski narod, patrijarh upućuje proglas Beograđanima, s pozivom na moleban u nedelju 17. septembra, u 12 časova, u Hramu Svetog Save. Poziva patrijarh na „zajedničku molitvu“, jer je „molitva najdublji izraz otpora zlu, najuzvišeniji odgovor moćnim nasilnicima koji se ne boje Boga i zato ne znaju šta rade“. I još zahteva: „Na paklene eksplozije hiljada bombi i raketa koje zasipaju dedovinu Svetog Save, Hercega Stefana, Svetog Vasilija Ostroškog, neka se oglase i zvona sa Vračara, kao i sa svih beogradskih crkava, sve do večernjih časova“.
Uz posredovanje patrijarha Pavla, potpisan sporazum rukovodstava Republike Srpske i SR Jugoslavije o zajedničkom nastupu na pregovorima u Dejtonu. Sporazum, u svojstvu svedoka, potpisali patrijarh Pavle i episkop bački Irinej. Na prvom sledećem, vanrednom zasedanju Svetog arhijerejskog sabora SPC, većinom glasova, patrijarhov potpis oglašen „nevažećim i za Crkvu neobavezujućim“. Većinu vladika onespokojio je „nepravedni mir“[5] postignut u Dejtonu i potom potpisan u Parizu.
Kraće vreme, zbog nazeba i usled zamora od velikih svakodnevnih obaveza, provodi u bolnici.
 
1996.
Pošto ga je Sveti arhijerejski sabor SPC, na redovnom majskom zasedanju, imenovao za administratora Eparhije novogračaničke u Sjedinjenim Američkim Državama, patrijarh Pavle odlazi u 19-dnevnu posetu srpskim eparhijama u SAD.
Patrijarh srpski Pavle sa više strana zamoljen da posreduje u sporu između Moskovske i Carigradske patrijaršije oko crkvene jurisdikcije u Estoniji.
Na poziv patrijarha bugarskog Maksima, sedmodnevna poseta Bugarskoj pravoslavnoj crkvi. U sklopu ove posete, patrijarh Pavle posećuje grob Svetog Save u Crkvi 40 mučenika u drevnoj bugarskoj prestonici Trnovu.
Poseta Pravoslavnoj crkvi Gruzije i Njegovoj Svetosti arhiepiskopu mćetskom i tifliskom i katolikos-patrijarhu sve Gruzije gospodinu Iliji II.
Sedmodnevna poseta Kiparskoj pravoslavnoj crkvi i njenom poglavaru arhiepiskopu Hrizostomu.
Uvodnom besedom o značaju hrišćanstva za svet, u prepunoj velikoj dvorani Kolarčeve zadužbine u Beogradu (18. novembra), otpočeo maratonski ciklus predavanja posvećen jubileju dva milenijuma hrišćanstva.
Povodom najave da će se organizovati „uzvratne demonstracije“ demonstracijama koje iz dana u dan traju na ulicama Beograda, usled nepriznavanja rezultata glasanja na lokalnim izborima u Srbiji, Patrijarh upućuje apel građanima i državnim vlastima da se „suzdrže od svakog nasilnog obračuna i otrpe proteste na sve ono što je i dovelo do nezadovljstva“, poručujući pri tom: „Ako bi kojom nesrećom ipak došlo do sukoba, biću dužan da i lično stanem na stranu naroda prema kome bi se primenila sila“.[6]
Objavljena knjiga patrijarhovih beseda, razgovora, propovedi, pisama i izjava Molitve i molbe tekstove izabrao i priredio pisac Radoslav Bratić. Takođe i knjiga Život po Jevanđelju, sastavljena od patrijarhovih propovedi koje su pribeležile Nataša Višnjić, Aleksandra Jurišić i Dragana Avramović.
 
1997.
Sveti arhijerejski sabor Srpske pravoslavne crkve postavio patrijarha Pavla za administratora eparhija u raskolu u Republici Makedoniji (Skopske, Zletovsko-strumičke i Ohridsko-bitoljske).
Otvoren prvi Pravoslavni pastirsko-savetodavni centar SPC u Srbiji.
U Banja Luci i na Palama patrijarh Pavle radi na mirenju posvađanog rukovodstva Republike Srpske.
Trodnevna kanonska poseta Budimskoj eparhiji SPC (u Mađarskoj). U rezidenciji budimskog episkopa upriličena je svečanost povodom prve posete Njegove Svetosti potomcima Arsenija III Čarnojevića i Velike seobe, kada je više od 30.000 Srba, pretežno iz Metohije, bežeći od turskih zuluma, stiglo u ove krajeve. Na svečanost došao i predsednik Mađarske Arpard Genc, sa najbližim saradnicima iz Ureda za odnose sa crkvom.
Patrijarh srpski Pavle i poglavari više pravoslavnih crkava, sa vaseljenskim patrijarhom Vartolomejem, služili Liturgiju u hramu Svetog Dimitrija u Solunu. Goste u Solunu dočekao predsednik Grčke Konstantin Stefanopulos.
Mitropolit kijevski i cele Ukrajine gospodin Vladimir, egzarh moskovskog patrijarha, u uzvratnoj poseti patrijarhu Pavlu i Srpskoj pravoslavnoj crkvi.
U Patrijaršijskom dvoru u Beogradu prima nadbiskupa vrhbosanskog Vinka Puljića, sa kojim je dogovoreno osnivanje međuverskog saveta za Bosnu i Hercegovinu, koji će raditi na pomirenju naroda, zalečenju ratnih rana i uspostavljanju mira.
Dve nedelje provodi u beogradskoj bolnici „Sveti Sava“, zbog, kako je saopšteno, „redovne zdravstvene kontrole“ i „oporavka od blagog nazeba“. Za praznik Sabora Svetog arhangela Mihaila, patrijarh Pavle, uz sasluženje igumana manastira Hilandara Mojsija, u bolničkoj kapeli služi Svetu arhijerejsku liturgiju, kojoj prisustvuju bolnički pacijenti, lekari i drugo osoblje ove ugledne zdravstvene ustanove.
 
1998.
Povodom političkih napetosti u Crnoj Gori, patrijarh Pavle, posredstvom Mitropolije crnogorsko-primorske, upućuje apel crnogorskoj javnosti, kojim moli braću Crnogorce: „Smirite duše, stišajte glas, ne nadmećite se vikom, da vam krv ne bi ušla u glavu, a reč sišla na oroze“. Dok onima koji preuzimaju najodgovornije dužnosti posebno poručuje da „imaju uvek na umu da valja služiti narodu, a ne gospodariti njime…“
Jednonedeljni boravak u Mitropoliji novogračaničkoj u Americi. Učešće na crkveno-narodnom saboru u manastiru Libertivilu pored Čikaga, na kojem je usaglašavan zajednički ustav Srpske pravoslavne crkve za eparhije u zemlji i rasejanju.
U jednonedeljnoj poseti Njegovoj Svetosti patrijarhu Pavlu i Srpskoj pravoslavnoj crkvi, Njegovo Blaženstvo arhiepiskop sinajski, faranski i raitski gospodin Damjan, koji je i iguman manastira Svete Katarine na Sinaju. Poglavar autonomne Sinajske crkve, za veliki doprinos razvoju i ugledu pravoslavlja, uručio patrijarhu Pavlu Orden Svete Katarine. A poglavar Srpske pravoslavne crkve uglednog gosta odlikovao Ordenom Svetog Save I stepena.
Učešće na saboru poglavara pravoslavnih crkava, pod predsedništvom patrijarha carigradskog (vaseljenskog) Vartolomeja, u Bugarskoj.
Razgovor u Patrijaršijskom dvoru sa diplomatskim predstavnicima ambasada osam najuticajnijih zemalja Zapada i Istoka o Kosovu i Metohiji. Patrijarh podseća da su Kosovo i Metohija „Jerusalim srpskog naroda i jedno od najznačajnijih središta evropske hrišćanske kulture i civilizacije“.
I u toku ove godine posećuje više eparhija Srpske pravoslavne crkve (Zahumsko-hercegovačku, Dabrobosansku, Banjalučku, Mileševsku, Vranjsku, Sremsku…).
U Atini prisustvuje sahrani grčkog arhiepiskopa Serafima.
Prima državno rukovodstvo Republike Srpske.
Ugošćava predsednika Biskupske konferencije Nemačke, biskupa Homajera.
U Moskvi saopšteno da je među dvanaest dobitnika jednog od najvećih priznanja u Rusiji, nagrade Fonda apostola Andreja Prvozvanog, patrijarh srpski Pavle, kome se ona dodeljuje „za nesalomivu snagu duha, hrabrost i gigantski trud, koji se ovaplotio u objedinjavanju Srpske pravoslavne crkve i Srpske pravoslavne crkve u inostranstvu“.
 
1999.
Zbog izuzetno teških prilika na Kosovu i Metohiji, gde je boravio za praznik Svetog Vasilija Velikog, patrijarh Pavle pozvao vernike Srpske pravoslavne crkve na vanredni post, od Jovanjdana do Savindana.
Odlazak u SAD, povodom sahrane mitropolita novogračaničkog Irineja (Kovačevića).
Poseta Francuskoj.
Četvorodnevna poseta Zagrebu, Ljubljani i Trstu. U Hrvatskoj i Sloveniji srpskom patrijarhu Pavlu ukazane počasti po najvišem državnom protokolu. U Zagrebu bio gost i predsednika Hrvatske biskupske konferencije i zagrebačkog nadbiskupa Josipa Bozanića i predsednika hrvatske države Franje Tuđmana. U Ljubljani, gde ga je sačekalo deset hiljada pravoslavnih vernika, srpski patrijarh razgovarao sa nadbiskupom Rodetom i predsednikom i premijerom Slovenije Milanom Kučanom i Janezom Drnovšekom…
Brojni apeli za zaustavljanje bombardovanja Savezne Republike Jugoslavije.
Po otpočinjanju NATO agresije na SR Jugoslaviju, šestorica monaha Trojicko-Sergijevske lavre, s blagoslovom ruskog patrijarha Aleksija II doneli i predali patrijarhu Pavlu čudotvornu ikonu Majke Božje Kazanjske.
U toku bombardovanja Srbije, Njegova Svetost patrijarh moskovski i cele Rusije Aleksij II stigao u Beograd, sa velikom ikonom prepodobnog Serafima Sarovskog. Dvojica patrijaraha, pred hiljadama ljudi na vračarskom platou, ispred Hrama Svetog Save, služili Moleban za mir.
Prijem više političkih izaslanika i delegacija iz sveta.
Obilazak ranjenika u bolnicama.
Pomen za postradale u NATO bombardovanju, parastos žrtvama genocida iz Drugog svetskog rata…
Odlazak u više navrata na Kosovo i Metohiju.
Trodnevna poseta Republici Srpskoj, povodom 780 godina od osnivanja Eparhije dabarske.
Njegova Svesvetost patrijarh vaseljenski i carigradski gospodin Vartolomej I -učestvujući sa velikom grupom visokih predstavnika hrišćanskih crkava Evrope, jevrejskih i islamskih zajednica i teologa i naučnika iz čitavog sveta na međunarodnom ekološkom simpozijumu posvećenom Dunavu i Podunavlju stigao u jednodnevnu posetu Beogradu. Učesnicima simpozijuma, na brodu koji je plovio od Smedereva do Crnog mora, pridružio se i patrijarh Pavle.
Na izmaku godine, patrijarh Pavle upućuje apel vernicima Srpske pravoslavne crkve: „Danas kada dočekujemo Novu 2000. godinu, smatramo da nemamo pravo na razuzdano veselje i smeh, kada se pale, ruše i miniraju srpski manastiri i crkve na Kosovu i Metohiji, kada ginu nevina srpska deca, starci i odrasli, kada je milion gladnih izbeglica u Srbiji, i koliko našeg naroda bez posla. Kada gore srpska sela i nestaje srpski narod, nemamo pravo na raskalašna i suvišna veselja i gozbe“.
 
2000.
Na poziv jerusalimskog patrijarha Diodora II, patrijarh Pavle, sa poglavarima drugih pomesnih pravoslavnih crkava, učestvovao u Vitlejemu i u Jerusalimu na proslavi 2000. godina od rođenja Gospoda Isusa Hrista.
Po povratku iz Svete zemlje jednomesečni oporavak od nazeba.
Razgovor u Patrijaršijskom dvoru u Beogradu sa predstavnicima verskih zajednica SR Jugoslavije, nadbiskupom dr Francom Perkom, beogradskim muftijom Hamdijom Jusufspahićem i rabinom Isakom Asielom o projektu „Duša Evrope“, u okviru kojeg je planirano prikupljanje potrebnih sredstava za obnovu stradalih bogomolja na području bivše (SFR) Jugoslavije.
U prisustvu vernika iz čitave Srbije, koji su došli na poklonjenje čudotvornoj ikoni Presvete Bogorodice Jerusalimske, u Spomen-hramu Svetog Save u Beogradu, svečano proglašenje devet svetih srpskih novomučenika[7], postradalih u vreme Drugog svetskog rata. Svetu arhijerejsku liturgiju služio patrijarh Pavle, sa svim srpskim arhijerejima iz zemlje i rasejanja i mitropolitom Amvrosijem iz Jerusalimske patrijaršije.
Patrijarh pozvao sveštenstvo i vernike Arhiepiskopije beogradsko-karlovačke da sedmicu pred Duhove „drže post i pojačaju molitve Sveblagom Gospodu da nam podari promenu vremena i kišu toliko potrebnu i ljudima i svim živim bićima, a radi napredovanja useva i biljaka potrebnih nam za hranu“. Preporuku uputio i arhijerejima, da i oni pozovu sveštenstvo i vernike u svojim eparhijama na post i pojačane molitve za kišu.
Poseta Srednjoevropskoj eparhiji. U Hanoveru (u Nemačkoj) osveštao novosagrađeni hram Sv. Save.
Na poziv ruskog patrijarha Aleksija II, delegacija Srpske pravoslavne crkve, predvođena patrijarhom Pavlom, prisustvovala u Moskvi osvećenju Hrama Hrista Spasitelja i proglašenju svetih novomučenika ruskih. Delegaciju SPC primio predsednik Ruske Federacije Vladimir Putin.
Dan posle velikih demonstracija u Beogradu (organizovanih 5. oktobra), patrijarh Pavle, u prisustvu više od sto hiljada ljudi, ispred Hrama Svetog Save na Vračaru služio moleban za spas i pomirenje srpskog naroda.
Zajedno sa novoizabranim predsednikom SR Jugoslavije dr Vojislavom Koštunicom, posetio Moskvu. Susret sa patrijarhom Aleksijem II.
Povodom dve hiljade godina hrišćanstva, međunarodni sajam knjiga u Beogradu održan pod duhovnim pokroviteljstvom i s blagoslovom Njegove Svetosti patrijarha Pavla.
Učešće na svepravoslavnim liturgijama u Carigradu i Nikeji, kojima je završeno obeležavanje dve hiljade godina hrišćanstva.
 
2001.
Na praznik Sabora Svetog Jovana Krstitelja, u konaku manastira Gračanica, susret sa arhiepiskopom atinskim i cele Grčke Hristodulosom, koji je došao da poseti grčke vojnike u sastavu međunarodnih snaga na Kosovu i Metohiji. Srpski patrijarh zahvalio se predstavnicima Grčke pravoslavne crkve i grčkom narodu na materijalnoj i moralnoj pomoći, upućenoj „ne samo zato što smo iste vere, i što smo bili u istim nevoljama u prošlosti, već zbog svedočenja istine na koju ih Jevanđelje poziva“.
Patrijarh Pavle dao blagoslov za uvođenje verske službe u Vojsku Jugoslavije izjavljuju predstavnici Generalštaba VJ.
Apel pravoslavnim vernicima i predstavnicima vlasti u Crnoj Gori da izbori koji slede „budu zaista demokratski, pošteni, pravedni i priznati od svih“, uz posebnu poruku strani koja dobije većinu da „svoja osećanja izražava viteški, čovečno i dostojanstveno, bez uvreda, grubih i oporih reči“.
U pismu upućenom generalnom sekretaru UN Kofiju Ananu, predsednicima Rusije, SAD, Nemačke, Grčke, Francuske i Italije i premijeru Engleske, srpski patrijarh Pavle ukazuje da su od dolaska međunarodne misije na Kosovo i Metohiju „učinjeni nebrojeni zločini“, da je proterano više od 250.000 ljudi, na hiljade njih ubijeno, kidnapovano i zlostavljano na druge načine.
Pismo predsedniku Rusije Vladimiru Putinu da učini sve što je moguće kako bi se zaustavilo zlo na Balkanu i nastupio toliko željeni mir za narode regiona.
Patrijarh Pavle i predsednik SR Jugoslavije dr Vojislav Koštunica upućuju zajedničko pismo generalnom direktoru UNESKO u Parizu Koiširo Matsuri, apelujući da ova institucija Ujedinjenih nacija i međunarodna zajednica zaštite baštinu Kosova i Metohije.
Njegovo Visokopreosveštenstvo mitropolit varšavski i cele Poljske gospodin Sava, u višednevnoj kanonskoj poseti patrijarhu Pavlu i Srpskoj pravoslavnoj crkvi.
Uzvratna poseta, u toku iste godine, patrijarha Pavla mitropolitu Savi i Poljskoj pravoslavnoj crkvi. U ime Svetog arhijerejskog sabora Poljske pravoslavne crkve, mitropolit Sava uručio patrijarhu Pavlu Orden Marije Magdalene prvog reda i posvećenu ikonu Svete Trojice. Za vreme boravka u Varšavi, patrijarh Pavle susreo se i sa predsednikom Poljske Aleksandrom Kvašnjevskim.
Verska nastava, kao redovan predmet, vraćena u osnovne i srednje škole u Srbiji. Patrijarh blagoslovio prvi javni čas veronauke u Osnovnoj školi „Kralj Petar Prvi“ u Beogradu.
Na poziv episkopa istočnoameričkog Mitrofana, poseta vernicima Srpske pravoslavne crkve u ovom delu Amerike. Za vreme boravka u SAD, patrijarh prisustvuje proslavi 100. godišnjice Srpskog narodnog saveza, sa sedištem u Pitsburgu, u Pensilvaniji, osveštava novosagrađeni hram Sv. arhangela Gavrila u manastiru Marči u Ručfildu, u državi Ohajo, a u Vašingtonu osveštava zgradu ambasade SR Jugoslavije i posećuje Muzej holokausta.
Apel najodgovornijim ličnostima svetske javnosti, sa molbom da učine sve što je u njihovoj moći da „konačno prestanu stradanja na napaćenom Balkanu“.
Da bi podstakao prognane i izbegle sa Kosova i Metohije da se registruju u Komesarijatu za izbeglice Srbije, patrijarh Pavle i sam se upisao na listu interno raseljenih lica u beogradskoj opštini Palilula. Pravila registracije to su omogućavala svima koji su najmanje pet godina neprekidno živeli na Kosovu i Metohiji. „Pozivam i molim sve prognane i izbegle da se registruju, jer mora da se zna koliko nas ima, zbog naših prilika i međunarodnih foruma“, rekao je patrijarh, pokazujući popisivačima ličnu kartu s dvojezičnim napisom, prvo na albanskom, pa tek onda na srpskom jeziku, na ime Pavle Stojčević.
Beogradskom muftiji Hamdiji Jusufspahiću daje lični prilog od hiljadu (nemačkih) maraka za završetak radova na medresi u Beogradu.
 
2002.
Četvorodnevna poseta Rusiji, na poziv ruskog patrijarha Aleksija II i Fonda jedinstva pravoslavnih naroda. Predsednik Rusije Vladimir Putin u Kremlju sastao se sa dvojicom patrijaraha, Pavlom i Aleksijem. Srpskom patrijarhu uručena dva velika priznanja: nagrada Fonda jedinstva pravoslavnih naroda i nagrada Fonda Svetog apostola Andreja Prvozvanog.
Prijem u Patrijaršijskom dvoru u Beogradu predsednika Republike Italije Karla Azelja Ćampija.
Prijem nadbiskupa Milana kardinala Karla Martinija.
Prijem kardinala Valtera Kaspera, predsednika papskog veća za unapređenje jedinstva hrišćana.
Njegovo Blaženstvo papa i patrijarh aleksandrijski i sve Afrike gospodin Petar VII u jednonedeljnoj poseti patrijarhu srpskom Pavlu i Srpskoj pravoslavnoj crkvi. Patrijarh Pavle odlikovao gosta Ordenom Svetog Save prvog reda, a na Bogoslovskom fakultetu u Beogradu patrijarhu Petru VII dodeljena počasna titula doktora teoloških nauka. Patrijarh aleksandrijski srpskom patrijarhu doneo na dar kopije panagije, krsta i patrijaraškog štapa, kao i ikone Svetog Nektarija Pentapoljskog.
Javni poziv svim arhijerejima, sveštenstvu i vernom narodu u Republici Makedoniji, svakom „ponaosob“, da pristupe vaspostavljanju liturgijskog opštenja i kanonskog jedinstva sa Srpskom pravoslavnom crkvom, a preko nje i sa sveukupnom pravoslavnom duhovnom porodicom u svetu.
 
2003.
Zahtev Savetu bezbednosti Ujedinjenih nacija i Evropskoj uniji za „veće angažovanje u zaštiti i obezbeđivanju osnovnih ljudskih prava Srbima i ostalim nealbancima koji su ostali da žive na Kosovu“.
Prijem državnog sekretara Vatikana monsinjora Žana Luja Torane, koji je u Beograd došao na poziv Ministarstva za inostrane poslove SR Jugoslavije.
Prijem delegacije Odeljenja za spoljne crkvene veze Moskovske patrijaršije, koju je predvodio arhiepiskop kaluški i borovski Kliment.
Učešće na proslavi pedesetogodišnjice uspostavljanja Bugarske patrijaršije u Sofiji.
Višednevna poseta Rusiji, u sklopu koje i učešće na proslavi stogodišnjice kanonizacije prepodobnog Serafima Sarovskog (1759-1833).
Prijem nadarenih đaka koji su na domaćim i međunarodnim takmičenjima iz prirodnih nauka svoj talenat potvrdili osvajajući prva mesta.
 
2004.
Otvoreno pismo evropskim i svetskim zvaničnicima da se zaustavi „uznemiravanje pravoslavnih žitelja Republike Srpske“.
Apel međunarodnim institucijama da se suprotstave teroru protiv jerarhije, sveštenstva, monaštva i vernika kanonske Ohridske arhiepiskopije i da se zauzmu za poštovanje verskih sloboda u BJRM (Bivšoj Jugoslovenskoj Republici Makedoniji).
Apel za pomoć u obnovi manastira Hilandara, koji je 4. marta zahvatio katastrofalan požar.
Pred oko sto hiljada ljudi kod Hrama Svetog Save na Vračaru, služio moleban za spas ugroženog naroda i ugroženih svetinja na Kosovu i Metohiji. Od zgrade Vlade Srbije do Svetosavskog platoa, patrijarh Pavle i premijer Vojislav Koštunica, sa drugim visokim zvaničnicima, išli peške, u pratnji brojnog naroda, koji ih je sledio beogradskim ulicama.
Centralna crkvena proslava dva veka od Prvog srpskog ustanka održana u Hramu Svetog Save na Vračaru u Beogradu. Svetu arhijerejsku liturgiju služio patrijarh Pavle, sa vaseljenskim patrijarhom Vartolomejom, mitropolitom varšavskim i sve Poljske Savom, mitropolitom Pravoslavne crkve u Češkoj i Poljskoj Nikolajem i drugim vladikama i sveštenstvom SPC.
Osvećenje konaka manastira Sv. Trojice kod Pljevalja. Odvojeni susret sa predsednikom Crne Gore Filipom Vujanovićem.
Pred četiri hiljade ljudi u manastiru Gomirje ustoličen episkop gornjokarlovački Gerasim. Čin ustoličenja obavio patrijarh Pavle.
Sveta arhijerejska liturgija u obnovljenom manastiru Banjska na Kosovu, koji je posle 520 godina duhovno oživeo.
Predsednik Državne zajednice Srbije i Crne Gore Svetozar Marović, na predlog predsednika Vlade Srbije Vojislava Koštunice, odlikovao patrijarha Pavla Ordenom Nemanje prvog stepena.
Poseta vernicima Srpske pravoslavne crkve u Australiji.
Odlazak u Rusiju.
Prijem u Patrijaršijskom dvoru u Beogradu predsednika Republike Mađarske Ferenca Madla.
Prijem delegacije Veća narodnih skupština Crne Gore, koje se bori za očuvanje zajednice sa Srbijom i da sačuva svoju Crkvu i srpski jezik na kojem su primili hrišćanstvo.
 
2005.
Vlada Srbije za počasnog predsednika Fonda za Kosovo i Metohiju imenovala patrijarha Pavla.
U svojstvu predsednika Svetog arhijerejskog sinoda, patrijarh Pavle doneo odluku da se u nedelju 6. februara u svim hramovima Srpske pravoslavne crkve u zemlji i rasejanju prikuplja pomoć za ugroženi srpski narod na Kosovu i Metohiji.
Osvećenje obnovljenog manastira Žitomislić kod Mostara, treći put u svojoj istoriji srušenog u ratu 1992. godine; osvećenje parohijskog doma Spomen-hrama Svetog Save na Vračaru u Beogradu; osvećenje obnovljenog konaka i zvonika manastira Mileševa; osvećenje pravoslavne crkve Sv. Ćirila i Metodija u Ljubljani…
Od 8. decembra, zbog povrede kuka (naprsnuća pubične kosti), usled pada u svojim odajama, nalazi se na bolničkom lečenju na Vojnomedicinskoj akademiji (VMA) u Beogradu.
 
2006.
Uoči Vaskrsa ponovo primljen na VMA, zbog zadobijenih opekotina. U bolnici ostao 24 dana.
Pismo predsedniku Državne zajednice Srbije i Crne Gore Svetozaru Maroviću (poreklom iz Crne Gore), u kojem mu poručuje da se Sveti arhijerejski sabor SPC, kao i on lično, zalažu za jedinstvo Srbije i Crne Gore.
Poziv vernicima u Srbiji da izađu na referendum za novi Ustav, kojim se Kosovo i Metohija tretiraju kao neodvojivi deo Srbije. „Ovog puta niko ne bi smeo da zakasni na Kosovo“, poručuje patrijarh.
Njegova Svetost patrijarh Pavle prvi put izlazi na glasanje za Ustav Srbije.
 
2007.
Akademija ruske slovesnosti za humanizam i prosvetiteljstvo u oblasti pravoslavlja, dodelilo patrijarhu srpskom Pavlu Orden zlatne vitlejemske zvezde.
Princ Aleksandar Karađorđević, povodom Dana državnosti Srbije, patrijarhu dodelio Orden Karađorđeve zvezde prvog stepena.
Patrijarh podnosi pisani zahtev Vladi Srbije da pokrene proceduru za donošenje Zakona o ukidanju poreza na dodatu vrednost za hranu, odeću i opremu za bebe, navodeći da bi to bio konkretan potez za zaustavljanje „bele kuge“ u Srbiji.
Tronedeljni oporavak u Specijalnoj bolnici za rehabilitaciju „Banja Koviljača“.
Naknadni oporavak, u trajanju od osamnaest dana, u Specijalnoj bolnici za rehabilitaciju „Selters“ u Mladenovcu.
Apel vernicima za pomoć bratskom narodu Grčke u prevazilaženju posledica od stravičnog požara koji je zadesio pojedine oblasti ove zemlje.
– Od 10. novembra nalazi se na bolničkom lečenju na Vojnomedicinskoj akademiji u Beogradu.
 
2008.
– Celu godinu provodi na Vojnomedicinskoj akademiji u Beogradu.
– Tradicionalni novogodišnji dobrotvorni koncert u Narodnom pozorištu u Beogradu, beogradska Saborna crkva i Prvo beogradsko pevačko društvo, koje je ovom prilikom obeležavalo 155 godina svog postojanja, priredili su u čast Njegove Svetosti patrijarha Pavla, povodom pola veka njegove arhijerejske službe i 17 godina patrijaraške dužnosti.
– Krsnu slavu Lazarevu subotu proslavlja u bolničkoj sobi na VMA.
– Na redovnom majskom zasedanju Svetog arhijerejskog sabora Srpske pravoslavne crkve, „usled sprečenosti Njegove Svetosti patrijarha srpskog g. Pavla koji se već duže vremena nalazi na lečenju na Vojnomedicinskoj akademiji u Beogradu“, doneta odluka kojom je Sveti arhijerejski sinod SPC „preuzeo na sebe svu vlast, dužnosti i obaveze Srpskog patrijarha“. Ključne nadležnosti, ipak, ostale u rukama patrijarha Pavla.
– Sveti arhijerejski sinod SPC saopštio da je „Njegova Svetost patrijarh srpski gospodin Pavle, na osnovu člana 111. Ustava Srpske pravoslavne crkve, podneo molbu kojom zbog zdravstvenih razloga i nemoći umoljava Sveti arhijerejski sabor da mu, na svome predstojećem jesenjem redovnom zasedanju, 11. novembra 2008. godine, odobri povlačenje iz aktivne službe“. Sveti arhijerejski sabor je to „primio na znanje“ i u isto vreme doneo odluku: „Umoliti Svjatejšeg patrijarha da, i pored navedenih razloga u ovom aktu, i dalje ostane na čelu Srpske pravoslavne crkve“. Ova odluka naišla je na oduševljenje u srpskoj javnosti i na veliki odjek u svetu.
 
2009.
Posle dve godine provedene na lečenju, na VMA u Beogradu, patrijarh Pavle upokojio se u Gospodu u nedelju 15. novembra 2009. godine, u 10.45. Njegov ovozemaljski život, jednostavno, ugasio se kao sveća; otišao je tiho, kao što je i živeo. Preminuo je u snu.
Toga jutra, kao i obično, ustao je rano i pričestio se…
Istog dana telo patrijarhovo preneto je u Patrijaršijski dvor, gde je odslužen prvi pomen, a potom u Sabornu crkvu. Od tada, pa sve do dana sahrane, 19. novembra, neprekidna kolona ljudi, koja se protezala kroz centar Beograda (često od Terazijske česme, duž cele Knez Mihailove ulice, a zatim niz Ulicu kralja Petra), i noću i danju, slivala se u Sabornu crkvu. Za tih nekoliko dana bar pola miliona ljudi zastalo je pored odra i celivalo svetu desnicu patrijarha Pavla i krst u njoj.
Ljubav prema blaženopočivšem patrijarhu i vera bili su jači od strahova i upozorenja Ministarstva zdravlja i zdravstvenih službi da se izbegavaju masovnija okupljanja i bliski kontakti, pošto je samo neki dan ranije u Srbiji bila proglašena epidemija gripa (AH1N1), koji je harao širom planete i odnosio hiljade žrtava. Baš u to vreme hvatao je zalet i počeo žrtve da odnosi i u Srbiji. No, s Božjom milošću, ni kod koga od onih koji su došli da se poklone pred senima patrijarha Pavla nisu registrovani simptomi bolesti koja je tih dana uveliko menjala ritam života.
Sahrani su, pored celokupnog državnog vrha Srbije, prisustvovali državni predstavnici gotovo svih susednih država, ali i drugih pravoslavnih zemalja. Došli su visoki predstavnici svih pomesnih pravoslavnih crkava, mnogobrojna delegacija Rimokatoličke crkve, kao i predstavnici svih tradicionalnih crkava i verskih zajednica koje deluju u Srbiji.
Poruke saučešća uputile su mnoge istaknute ličnosti iz sveta, među njima i ruski predsednik Dmitrij Medvedev, predsednik Francuske Nikola Sarkozi, papa Benedikt XVI…
Svetu arhijerejsku liturgiju u Sabornoj crkvi služio je carigradski (vaseljenski) patrijarh Vartolomej, uz sasluženje čuvara srpskog patrijaraškog trona mitropolita crnogorsko-primorskog Amfilohija i drugih crkvenih velikodostojnika iz sveta. Potom je pogrebna kolona, s otvorenim kovčegom patrijarha Pavla, krenula ka Hramu Svetog Save. Stotine hiljada ljudi, u litiji, išlo je ka Vračaru… Posle opela, povorka je krenula prema Rakovici, gde je, u porti manastira Svetog arhangela Mihaila, sahranjeno telo Njegove svetosti.
Milion ljudi okupilo se toga dana u Beogradu da oda poštu svom omiljenom duhovnom roditelju, patrijarhu Pavlu. Bio je to do tada najveći skup u istoriji srpskog prestonog grada.
Videvši s kakvim osećanjima srpski narod prati svog patrijarha, jedan od grčkih vladika naglas izusti:
Ovaj narod nije došao na sahranu, već da patrijarha Pavla upiše u diptih svetih!
 


 
NAPOMENE:

  1. Glasnik SPC, br. 11, novembar 1987.
  2. „Pravoslavlje“, 15. maj 1990,
  3. „Politika“, 1. septembar 1991.
  4. „Politika“, 16. mart 1992.
  5. NIN, 29, decembar 1995.
  6. „Borba“, Beograd, 24. decembar, 1996.
  7. Sveštenomučenici Petar (Zimonjić), mitropolit dabro- bosanski, Joanikije (Lipovac), mitropolit crnogorsko-primorski, Sava (Trlajić), episkop gornjokarlovački, Platon (Jovanović), episkop banjalučki, arhimandrit Rafailo Šišatovčki, sveštenik Branko Dobrosavljević, sveštenik Ćorđe Bogić, mučenik Vukašin iz Klepaca i ispovednik Dositej (Vasić), mitropolit zagrebački.
Ključne reči:

2 komentar(a)

  1. Željko Gajić

    Verovatno se ohološću i drskošću može smatrati svaki komentar života i reči patrijarha Pavla, tako da ja ovo i ne bih nazvao komentarom, već samo potrebom da sa drugima podelim to kako sam ja shvatio taj vapaj „budimo ljudi“. Izgleda da svaki put kada se nama Srbima desi „narod“ nestanu ljudi. Mene je to zadesilo lično, zabolelo, možda i dotuklo, ali i pomoglo da vidim da je to tako bilo i kada nije bilo samo lično. U ravni ličnog to i nije toliko bitno, ali je pogubno za sve druge situacije višeg reda od ličnog.

  2. Mile Veličković

    Sv. Nikolaj: BITI ČOVEK TO JE MALO
    Učini dobro i zakopaj pod kamen, ono će od kamena načiniti sebi jezik i objaviti se.
    Ako si u tamnici zbog pravde, sve zvezde će sijati nad tvojom tamnicom i raditi za tvoju slobodu.
    Ako si na vešalima zbog pravde, sva nebesa uskomešaće se i radiće da tvoju smrt obrate u život.
    Budi čovek, to je malo rečeno.
    Budite bogovi, veli Sveto Pismo.
    Budi čovek, to je kratak program.
    Budite bogovi, to je najviši program.
    Ogladneli, nijedan vas program neće nasititi osim najvišega.
    Ožedneli, nijedan vas program neće napojiti osim najvišega.
    Oni, koji vam rumore u uši: Budite ljudi – ustvari rumore vam: Budite to što jeste malo drukčije.
    A Bog vam, s verom u vas šapće najvišu i najmiliju tajnu: Budite bogovi!
    I više od ovoga ništa se ne može reći. Iznad ovoga reči se gube i ćutanje postaje rečito.

Ovde napišite komentar ukoliko želite

Vaša adresa e-pošte neće biti objavljena. Neophodna polja su označena *